Trong chuyên ngành Gây mê Hồi sức, việc hiểu biết sâu sắc về sinh lý người không chỉ là yêu cầu học thuật mà còn là “tấm lưới an toàn” quyết định sự sống còn của bệnh nhân. Khi một người bước vào trạng thái gây mê, các hệ cơ quan không còn hoạt động ở trạng thái cân bằng tự nhiên mà chịu sự can thiệp thô bạo từ các tác nhân ngoại lai như thuốc mê, thuốc giãn cơ và các phương thức thông khí nhân tạo.
Sự am tường về sinh lý cho phép người thầy thuốc:
-
Dự báo và Chủ động: Thay vì đợi các chỉ số trên monitor báo động, bác sĩ dựa vào hiểu biết về cung lượng tim, kháng lực mạch máu ngoại biên và sự tương tác giữa hô hấp – tuần hoàn để tiên lượng các biến cố như tụt huyết áp khi khởi mê hay co thắt phế quản.
-
Cá thể hóa điều trị: Mỗi bệnh nhân là một thực thể sinh lý riêng biệt. Việc nắm vững cơ chế bù trừ của cơ thể giúp bác sĩ điều chỉnh liều lượng thuốc chính xác, quản lý dịch truyền tối ưu và lựa chọn chế độ thở máy phù hợp, đặc biệt trong các ca phẫu thuật nội soi với áp lực ổ bụng tăng cao.
-
Phản ứng chính xác trong nghịch cảnh: Trong những giây phút kịch tính của một ca sốc phản vệ hay mất máu cấp, kiến thức về cân bằng nội môi, toan kiềm và vận chuyển oxy là kim chỉ nam giúp đưa ra quyết định can thiệp kịp thời, ngăn chặn tổn thương đa cơ quan không hồi phục.
Tóm lại, nếu thuốc mê là con dao hai lưỡi, thì kiến thức sinh lý học chính là bàn tay điều khiển con dao đó. Một bác sĩ gây mê giỏi không chỉ nắm vững kỹ thuật đặt nội khí quản hay gây tê trục thần kinh, mà phải là một “nhà sinh lý học lâm sàng” thực thụ, người luôn đọc được những “ngôn ngữ thầm lặng” của cơ thể ngay cả khi bệnh nhân đang trong giấc ngủ sâu nhất.